Tuinplanten en tuingasten

Evenals mijn kinderen in de horeca, bedien ik graag vele gasten op ons terras en in de omringende tuin. Onze gasten zijn al snel tevreden met onze bescheiden ruimte, maar houden niet van liflafjes. Het zijn wel allemaal types van het actieve en gulzige soort. Ze kunnen grote porties aan, maar overgewicht heb ik nog nooit geconstateerd bij mijn gasten. Vooral in deze septembermaand trekken we vele gevleugelde vegetariërs. 

In de tuin hebben we gezorgd voor een gevarieerde beplanting zodat er het hele jaar iets te halen valt voor belangstellenden. Met ons nectaraanbod trekken we vele gevleugelde gasten van het vroege voorjaar tot in de nazomer en het najaar. De een is wat kieskeuriger wat betreft het menu dan de ander.
Veel herfstasters redden het niet in onze tuin, mede omdat ze al snel ten prooi vallen aan de slakken, een ander soort veelvraat, maar die vliegt niet.
Deze witte laatbloeiers zijn daarop een uitzondering en trekken vele insecten. Zelfs een kleine vuurvlinder, die ik bij deze gelegenheid voor het eerst heb gezien. Andere blauwtjes heb ik wel - vroeger in de zomer - in dit hoekje zien rondfladderen.

Belangrijk op het menu in de nazomer is de boomklimop. Vele vlinders en insecten als bijen en allerlei zweefvliegen doen zich eraan te goed. Zelfs een hoornaar heb ik dit keer - eveneens voor het eerst in onze tuin - gezien. In de laatste warme weken van september zaten er alleen al vijf of zes atalanta's en twee dagpauwogen. Niet alleen in de geopende bloemetjes peuren ze met hun lange tong, maar ook in de nog ongeopende bolletjes weten ze blijkbaar haarfijn de gaatjes te vinden, die wij met het blote oog niet of nauwelijks kunnen zien.
Overigens biedt de hedera ook aan nachtvlinders een schuilplaats en voedsel. Ik hoef 's avonds in het voorbijgaan de struik maar aan te raken of er fladdert plots een nachtgast om mijn hoofd.

In het tegenlicht van de vroege ochtendzon glansden de opstaande haartjes op de rug goudbruin. Zo mooi!

De dagpauwoog is een voor ons land heel gewone standvlinder en komt gelukkig nog heel veel voor, maar het is toch heerlijk om een poosje rustig van deze fraaie tuingast te kunnen genieten.

Maar ze zijn niet allemaal even mooi: het leven van een vlinder verloopt niet altijd vlekkeloos en zonder kleerscheuren, getuige dit exemplaar.

Verbena (IJzerhard) is een lang bloeiende en heel dankbare tuinplant, zowel voor het oog als voor de dis. Ook deze kleine vos voelde zich hiertoe aangetrokken.

De vlinder die we hier het meest aantreffen is de atalanta. Die is gek op de vlinderstruik, die nu nagenoeg is uitgebloeid, maar dus ook op de tongstrelende hedera.

Tja... wat zouden we zonder de witjes moeten?

Zoals gezegd: Verbena is zeer populair bij alle tuingasten. Je hebt er wel lang tafelgereedschap voor nodig! Het is al weer een maandje geleden dat ik de Kolibrievlinder hier heb gezien; die weet er ook wel weg mee.

We hebben het vaak over hommels, bijen en wespen. Er zijn echter heel veel verschillende soorten en geslachten binnen die families en soorten. Ik zie veel verschillende soorten in de tuin, maar die ken ik absoluut niet bij naam en toenaam. Ik beperk me dus tot observeren en genieten van ons buitenleven.

 De witte anemonen worden weinig bezocht, hebben blijkbaar minder te bieden dan de andere bloemen. Er zijn ook nog wat bloemetjes van Zeeuws knoopje, maar die vinden vooral aftrek bij verschillende soorten vliegjes. Om nog even in het wit te blijven: als kind trokken wij vroeger de bloempjes van de dovenetel om deze leeg te zuigen. Dan proefde je een heel klein beetje zoet op de tong. Hommels weten er ook wel raad mee!

Kattenkruid kan heel lang nabloeien, als je het halverwege de zomer wat terug knipt. Vooral hommels zijn er gek op! Blauwbaard is niet de meest uitnodigende naam, zou ik denken, maar wordt in onschuldige onwetendheid daaromtrent veelvuldig bezocht door onze gevleugelde vrienden. Misschien wel omdat caryopteris ook tot de ijzerhardfamilie behoort? Ik ben in ieder geval gek op het prachtige blauw van deze planten.

Onder het hoofdstuk klein maar fijn valt ook de roze pimpernel (sanguisorba obtusa): ragfijne purperroze draden op lange aren, waar insecten graag op af komen om tussen te grazen.

Een mooie aanvulling op de vaste planten vormen enkele kuipplanten en rijkbloeiende eenjarigen. Nog nooit heeft een hangmand met gemengde roze eenjarigen het zo lang en zo goed gedaan als deze zomer. Dat is spekkie naar het bekkie voor de passanten.
Ze duiken er zowat van kop tot staart in, de pootjes worden afgelikt en netjes nagewassen en hop... op naar de volgende kelk. 

 Waar ochtenddauw op de bladeren nog niet verdampt is, heeft een plant weer een andere functie.

Overigens hebben we deze zomer bijzonder weinig wespen rond het huis gehad. Daarin zijn we geen uitzondering. De wisselende weersomstandigheden gedurende dit hele jaar hebben veel wespen de das om gedaan. In een nieuwsbericht las ik dat er daardoor juist wel veel muggen zouden kunnen zijn, maar ook daarvan hebben we nog helemaal geen last gehad.
We genieten nog steeds van een prachtige nazomer, maar binnenkort zal het toch een keer afgelopen zijn met alle bloemen. Er zijn nog steeds vlinders in de tuin, maar nu het minder zonnig is en de temperaturen langzaam beginnen te dalen, zijn ze minder prominent aanwezig.
Maar als deze gasten een winteronderkomen hebben gezocht of aan de trektocht zijn begonnen, zijn er altijd nog of weer andere tuingasten zoals de vogels. De heggenmusjes zijn weer terug en vanmorgen hoorde ik een winterkoninkje. De mussen en mezen zijn vaste gast het hele jaar door. En zo zijn er meer. We nodigen de vogels uit in onze wintertuin: we knippen niet kaal en ruimen bladafval niet op, zodat er veel schuilplaatsen en beestjes zijn en zullen hen extra verwennen met onze voedertafels. Ook de egels profiteren van onze rommeltuin en hebben zich in de afgelopen week weer laten zien; laten ze maar veel slakken vangen voor die zich gaan verstoppen voor de winter. Als extra hebben we voor hen speciaal egelvoer. We blijven ons gastvrij opstellen en kunnen dus ook het najaar weer welgemoed tegemoet zien.

Tuinplezier in augustus en september

Wat is het toch heerlijk als je thuiskomt van vakantie en het nog wekenlang mooi weer is! De dag begint met een ontbijtje in de tuin en eindigt buiten als het al donker is. En wat is er dan leuker dan dat er een egeltje op hoge pootjes op een drafje het terras oversteekt? Juist, een egeltje dat dit keer blijft zitten voor de foto! En hij bleef echt minutenlang zo, doodstil, op z'n plekje. En dit was al de tweede vanavond! Ze voelen zich goed bij ons thuis tussen de dichte begroeiïng in onze, niet al te nette tuin. De flits wat gedempt, ik ben erbij gaan zitten en kijk, hij staat er mooi op, terwijl ik hem nauwelijks kon vinden in mijn zoeker, want het was echt donker!

Met de beplanting probeer ik er altijd voor te zorgen dat er het hele jaar (uitgezonderd de winter) wat bloeit en liefst met planten, waar ook vogels en insecten iets aan hebben. En egeltjes, dus.
Atalanta's en witjes vormen de meerderheid van de vlinders. Maar ook de Kleine Vos hebben we deze maand vrijwel dagelijks aangetroffen. Citroenvlinders en blauwtjes hebben inmiddels het veld geruimd, maar kwamen deze zomer ook regelmatig om het hoekje kijken. De Gehakkelde Aurelia heb ik deze zomer wel gemist. Net als de afgelopen paar jaar, kwam ook nu de Kolibrievlinder weer regelmatig bijtanken, vooral in augustus. Er fladderden ook vlinders langs, die ik in al hun bedrijvigheid niet zo snel goed kon thuisbrengen, dus die laten we buiten beschouwing.

De witte Phloxen bloeien rijk en uitbundig, maar hebben niet de grootste aantrekkingskracht in de tuin.

Verbena bonariensis heb ik na twee jaar afwezigheid weer aangeplant. Deze bloeit lang en is reuze populair bij alle vlinders. De Kolibrievlinder is met al z'n beweeglijkheid lastig te fotograferen, maar het is prachtig als je kunt zien hoe die lange "slurf" in de bloembuisjes van het IJzerhard verdwijnt.

Ook de Kleine Vos kwam op de nectar van de Verbena's af. Mooi hoe goudkleurig die rugharen glanzen in de zon.

 Het fladdert en het zoemt. Deze hommel doet zich tegoed aan een anemone en vervoert niet alleen stuifmeel, maar ook eitjes van ......? Multitasking is niet door mensen uitgevonden!

 


Agastache foeniculum - dropplant - is ook een absolute topper qua geur, kleur en voedselbron voor insecten. Trokken de Duizendknopen en het Kattenkruid begin augustus massa's bijen en hommels, nu zijn de Dropplanten en ook Clematis Vitalba absoluut favoriet. Het lijkt wel of de blauwe kleuren het hebben overgenomen.

Ook de kleinste vlindertjes vinden hun weg in onze tuin evenals wantsen (dit is Corizus Hyoscyami, geen Nederlandse naam).

Het is haast nooit vogelstil in de tuin, want de mussenfamilies bevolken met 30 of meer onze tuinen, maar dan breekt blijkbaar de fourageertijd voor onze mezen aan: ineens een invasie van pimpel- en koolmezen. De voederplaats van de buren voorziet het hele jaar door in alle behoeften, bij ons levert Vivara alleen in najaar en winter de bijvoedervoorraad. De vogels vinden voldoende beschutting en allerlei struiken en bomen en zo is ook in de aanvliegroutes voorzien. Niet alleen mezen en mussen vinden hier in de buurt hun broedplaatsen, maar ook is er ieder jaar wel weer een jong van de Grote Zwarte Specht, die op de pindapulp afkomt.

Vogels als mussen en groenlingen pikken de zaden uit de silo's en eten die ter plekke op. De koolmezen pikken er altijd een van de olierijke zonnebloemzaden uit om die vervolgens in de struik tussen de pootjes te klemmen, met de snavel te pellen en dan op te peuzelen.

De pimpelmezen doen zich ook tegoed aan de zaden van de malva.

Het oude appelboompje van de buren is dichtgegroeid met clematis en is net als de grote klimopstruiken een heerlijk schuil- en rustplaatsje.
Vogels als Fitis zie ik zelden in onze tuinen. Het is inmiddels september en de zomer loopt ten einde, net als bij de vorige keer dat ik deze vogel in de tuin opmerkte.

 Na een zomer van afwezigheid scharrelt nu ook de heggenmus weer rond. 's Morgens vroeg hoor ik weer zijn heldere zang, mooi! De groenlingen zullen over enige tijd ook wel weer terugkeren, en het roodborstje. Nu komt de regen met bakken uit de hemel, maar ik hoop dat we met onze vaste wintergasten nog even heerlijk kunnen nazomeren.